Hạnh phúc là gì?

Các bạn đang đọc bài đầu tiên trong cuốn sách Hạnh phúc tại tâm

Chẳng có con đường dẫn đến hạnh phúc.
Hạnh phúc chính là con đường.

~ ĐỨC PHẬT 

Bạn hãy hình dung một cuộc sống hoàn toàn tự tại thảnh thơi, vắng bóng mọi so bì hơn thua. Hãy tưởng tượng bạn hài lòng, biết đủ và không cần thêm bất cứ điều gì. 

Hạnh phúc không phải quyền lợi mà chính là bản chất tự nhiên, là tinh túy và tâm điểm cuộc sống, là lý do bạn có mặt trên cõi đời này. Nếu bạn muốn, hạnh phúc vốn sẵn đủ, bạn chẳng phải nhọc công gắng sức, chẳng phải tốn kém bất cứ điều gì bởi mọi thứ đều nằm trong tay và bạn có thể nắm lấy hạnh phúc ngay lập tức. Mặc dù vậy, bạn có thể cảm thấy những trở ngại ngăn cách bạn và hạnh phúc đích thực, chúng khiến cho bạn không thể nhận ra rằng hạnh phúc vẫn luôn hiện hữu ngay bên mình. 

Trong cuộc sống, có rất nhiều điều nằm ngoài tầm kiểm soát của bạn - bạn không thể biết trước tương lai, không thể khiến người khác yêu mình cũng như có thể dễ dàng mất đi người mình yêu quý. Tuy thế, bạn hoàn toàn có thể quyết định mình sẽ trở thành người thế nào, chí ít bạn có quyền tự quyết với suy nghĩ, tư tưởng của mình, mặc dù không phải lúc nào bạn cũng ý thức được điều đó. Tâm bạn sáng tạo ra toàn bộ thế giới, chính tâm ấy tạo nên mọi hạnh phúc và khổ đau. Ngay lúc này, bạn thấy dường như tâm và các xúc tình đang dẫn dắt chi phối thay vì để bạn là người làm chủ vận mệnh. Nhưng, cũng giống như việc rèn luyện thân thể, chỉ cần tu tập, trưởng dưỡng tâm một chút, bạn có thể khiến nó trở nên mạnh mẽ, an định hơn. Khi tâm lắng xuống, bạn sẽ thấy rõ bản chất của tâm chính là hạnh phúc chân thực, tỏa sáng rực rỡ từ bên trong. 

Ngay lúc này, đơn giản bạn chỉ cần sẵn lòng buông bỏ những tranh đấu thông thường, sẵn lòng để mọi thứ trôi chảy tự nhiên, trở về đúng chỗ. Đây là lúc bạn nên làm theo những gì tâm mình mách bảo, là lúc bạn thôi lo nghĩ về mọi sai quấy, thị phi mà thay vào đó hãy tri ân những gì tốt đẹp trong cuộc đời mình. Chúng ta cũng cần thường xuyên nhắc nhở bản thân về sự vô giá của kiếp người và tự nhủ rằng sống như thế nào hoàn toàn phụ thuộc vào chính chúng ta. Như Đức Phật đã từng khai thị rất nhiều lần: “Hãy tự cất bước trên con đường của mình. Mọi thứ hoàn toàn nằm trong tay bạn”. Vì vậy, hãy vững tin ở bản thân và mở rộng lòng hơn để đón nhận cơ hội hạnh phúc từ cuộc sống này. 

Hạnh phúc là gì?

Cuộc sống không phải là chờ cho bão tố qua đi mà là học cách nhảy múa trong mưa.

~ Vivian Greene

Hạnh phúc có ý nghĩa gì đối với bạn? Bạn hình dung hạnh phúc ra sao? Có cảm giác thế nào? Phải chăng hạnh phúc là được ăn kem vào một ngày nắng đẹp, được cầm tay người mình yêu, là thành công rực rỡ trong công việc, được mọi người ngưỡng mộ, giàu có sở hữu nhiều của cải? Hay hạnh phúc chỉ là một trải nghiệm - một cảm giác thoáng qua trong giây lát, một thứ gì giống như ảo ảnh khó nắm bắt và ngoài tầm tay? Liệu hạnh phúc có thể là điều gì đó sâu sắc ý nghĩa hơn, khiến toàn bộ cuộc sống và sự tồn tại của bạn luôn ngập tràn niềm hoan hỷ và mãn nguyện? Phải chăng hạnh phúc đem lại cho bạn sức mạnh, thái độ tích cực và lòng từ ái, giúp bạn nói và làm những điều ý nghĩa? Phải chăng hạnh phúc là tất cả những gì hài hòa trong hiện tại, thay vì chỉ là kết quả hay đích đến cuối cùng? 

Cuộc sống vô cùng phức tạp, đầy những lựa chọn khó khăn và áp lực, kỳ vọng. Dù trong hoàn cảnh nào, mỗi chúng ta đều mong muốn được xa lìa khổ đau và mau chóng hạnh phúc. Chúng ta rất muốn tống khứ cảm giác khó chịu dai dẳng rằng mình “vẫn chưa” hạnh phúc, rằng chỉ đến khi có đủ điều kiện lý tưởng rồi mình mới có thể hân hưởng hạnh phúc. Chúng ta muốn cảm thấy thanh thản, không chút bất an hay gợn lòng vì còn những thứ chưa được như ý nguyện. Trên thực tế, nếu có thể ngừng mọi lăng xăng bận rộn, bạn sẽ thấy hạnh phúc dễ dàng tìm đến với mình. Đáng tiếc là chúng ta lại chẳng ngừng được cảm giác lo âu hay hụt hẫng trống trải nếu phải dừng lại tĩnh lặng trong giây lát. Vì như thế, ta chẳng biết phải làm gì với bản thân và với cuộc đời mình. 

Tại sao chúng ta thường thấy có quá nhiều trở ngại trên con đường tìm đến hạnh phúc? Liệu hạnh phúc có phải là điều gì đó xa xỉ mà chỉ mới nghĩ tới thôi đã là ích kỷ hay đòi hỏi quá đáng cho riêng mình?

Tôi nghĩ mình không cần thuyết phục bạn về tầm quan trọng của hạnh phúc. Tôi chỉ muốn bạn hãy nhìn sâu vào trái tim mình. Thật tuyệt vời là hạnh phúc của người này có khả năng lan truyền sang người khác, khiến người khác cũng được hạnh phúc và càng nhiều người hạnh phúc, chúng ta càng có thêm cơ hội làm cho thế giới này tốt đẹp hơn. Hạnh phúc tác động đến mọi mặt trong cuộc sống: nó giúp chúng ta khỏe mạnh hơn, làm việc hiệu quả hơn, khiến tình cảm của chúng ta đối với mọi người trở nên nồng ấm, sâu sắc hơn, chúng ta cũng đồng thời thân thiện hơn với môi trường, biết quan tâm và yêu thương mọi loài. Đó là những món quà mà hạnh phúc hào phóng ban tặng thêm cho bạn. Hạnh phúc tự nó đã là một bảo báu và cũng chính là con đường dẫn đến tự tính tâm. Con đường này chính là cuộc sống hạnh phúc hiện tại. Điều đó có được sau khi ta đã bóc bỏ vô số lớp vỏ của định kiến, kỳ vọng, mong cầu, kiêu hãnh, tự ti và sợ hãi tích tụ theo thời gian. Những phương pháp được giới thiệu ở các phần sau đây sẽ giúp chúng ta đạt được mục tiêu trên. Chúng ta có thể áp dụng các phương pháp này vào mọi mặt của đời sống, từ khả năng nhìn nhận hoàn cảnh dưới một góc độ khác cho đến việc giải phóng tâm khỏi những phiền não, mong cầu hay bất mãn, nhị nguyên... 

Và điều tuyệt vời nhất, dù bạn có thể lầm tưởng người khác đang chi phối hay tạo ra hạnh phúc, bạn chính là chủ nhân của hạnh phúc nơi mình. Có thể bạn cần một chút rèn luyện tu dưỡng, nhưng một khi nhận ra suối nguồn đích thực của hạnh phúc, bạn sẽ trở nên hoàn toàn thân thuộc và có khả năng chia sẻ nó với mọi người xung quanh. Điều đó có thể trở thành chất xúc tác cho sự thay đổi lớn lao: trải nghiệm và khám phá tình yêu thương, lòng bi mẫn vô bờ nơi chính bạn. 

(Trích từ ấn phẩm "Hạnh phúc tại tâm"

Tác giả Đức Pháp Vương Gyalwang Drukpa

Drukpa Việt Nam biên dịch và phát hành)

Mời các bạn đón đọc bài tiếp theo: Hạnh phúc chính là tự tính của bạn